Denizli'nin önemli kiraz üretim merkezlerinden biri olan Çivril'de kiraz hasadı başladı. Ancak alım fiyatlarının geçen yıla göre düşük kalması üreticiyi zor durumda bıraktı. Bazı üreticiler ise kirazlarını toplamak yerine dalında bırakmayı tercih etti.
Gümüşsu Kiraz Alım Merkezi'nde kilogramı 65 ile 85 lira arasında alıcı bulan kiraz, üreticinin yüzünü güldürmedi. Üreticiler, kiraz fiyatlarının geçen yıla göre artmadığını, buna karşılık üretim maliyetlerinin katlanarak yükseldiğini belirtti.
Haydan Mahallesi'nde kiraz üreticiliği yapan Ersan Özgür, ürünlerinin hak ettiği değeri bulamadığını ifade ederek kiraz ağaçlarını kesmeye başladığını söyledi.
Özgür, "Birçok üretici kirazını toplamadı. Ben de yıllık yaklaşık 10 ton verim aldığım 15 yıllık kiraz ağaçlarımı kesiyorum. Artık kiraz üretmeyeceğim." dedi.
"Kiraz Ağaçlarını Kesiyoruz"
Kirazın üretim maliyetinin kilogram başına yaklaşık 40 liraya ulaştığını, hasat maliyetiyle birlikte bu rakamın 50-55 liraya çıktığını belirten CHP Belediye Meclis Üyesi ve kiraz üreticisi Ersan Özgür, şunları söyledi:
"Bir kilogram kiraz bana yaklaşık 55 liraya mal oluyor. Pazarda ise ürünü ancak 60-65 liraya satabiliyorum. Ziraat 900 cinsi kiraz ağaçlarımı bu yıl kesiyorum. Çiftçi üretimde zarar ediyor."
Denizli'nin Honaz'dan sonra en büyük kiraz üretim merkezi olan Çivril'de başlayan hasat, üreticide hayal kırıklığı yarattı. Gümüşsu Mahallesi'nde kurulan kiraz pazarında tüccarların günlük alım fiyatlarını 65 ile 85 lira arasında belirlediğini söyleyen üreticiler, işçilik maliyetini karşılamakta zorlandıklarını dile getirdi.
Üreticiler, "Geçen yıl zirai don nedeniyle ağaçlarda meyve yoktu. Bu yıl ürün var ancak alıcılar düşük fiyat veriyor. Geçen yılın fiyatına bile kiraz satamıyoruz." diyerek tepkilerini dile getirdi.
"Fiyatı Üreten Değil, Tüccar Belirliyor"
Kiraz fiyatının üretici tarafından değil, tüccar ve komisyoncular tarafından belirlendiğini söyleyen çiftçiler, şunları kaydetti:
"Ürettiğimiz ürüne fiyat belirleme hakkımız yok. Tüccar hangi fiyatı açıklarsa o fiyattan satmak zorunda kalıyoruz. Geçen gün alım yapılmadığı için birçok üreticinin topladığı kiraz elinde kaldı. İşçi parasını cebimizden ödedik. Bugün de tüccarın verdiği fiyata razı olmak zorundayız."
"Toplamamak Daha Karlı"
Kirazın kilogram maliyetinin 60 liraya yaklaştığını belirten bazı üreticiler, ürünlerini toplamamanın daha az zarar ettirdiğini söyledi.
Üreticiler, "Mazot, gübre, ilaç, budama ve sulama giderleriyle kilogram maliyeti yaklaşık 50 lirayı buluyor. İşçilik de eklendiğinde maliyet 60-65 liraya çıkıyor. Pazarda ise kiraz 65 liradan alınıyor. Nakliye de bize ait. Bu şartlarda ürünü toplamamak daha kârlı. En azından cebimizden para çıkmıyor." ifadelerini kullandı.
Üreticide 30 Lira, Pazarda 100 Lira
Gümüşsu Kiraz Alım Merkezi'nde ikinci kalite olarak değerlendirilen kirazların çok daha düşük fiyatlardan alındığını belirten üreticiler, fiyatın zaman zaman 50 liraya kadar düştüğünü, iç piyasa alıcılarının ise ürünü 25-30 liradan aldığını söyledi.
Üreticiler, "Buradan 30 liraya çıkan kiraz Antalya, İzmir ve Denizli'de pazarlarda en az 100 liradan satılıyor. Alan pahalıya alıyor, üretici ise emeğinin karşılığını alamıyor. Her zamanki gibi aracı hem üreticiden hem tüketiciden kazanıyor." dedi.
"Kirazın Tadı Birinci Kalite, Fiyatı Keyfe Keder"
Üretilen kirazın büyük bölümünün ihracata gönderildiğini belirten üreticiler, şöyle konuştu:
"Tüccarlar beğendikleri kaliteli kirazları büyük oranda ihracata gönderiyor. İç piyasa için ayrılan ürünler ise daha pazara gelmeden alıcısını buluyor. Pazarda satılan kiraz birinci kalite olmasına rağmen fiyatı, kalitesiyle aynı değeri görmüyor."
Muhtar Bayık: "Kiraz Meyve Olarak Değil, Sobalık Olarak Değerli"
Gümüşsu Mahalle Muhtarı Muhammed Bayık da üreticilerin girdi maliyetleri nedeniyle büyük sıkıntı yaşadığını belirterek şunları söyledi:
"Üretici ağır maliyet baskısı altında. Pazara getirdiği kirazı maliyetine bile satamıyor. Birçok üretici kirazını dalında bıraktı, bazıları ise kiraz ağaçlarını yakacak olarak değerlendirmeye başladı. İhracat ürünü yetişen ağaçların sobalık olması ülke ekonomisi adına büyük kayıp. Mahallemiz kiraz üretimiyle öne çıkan bir bölge. Son yıllarda birçok üretici ağaçlarını söküyor. Üretimin desteklenmesi gerekirken düşük alım fiyatlarıyla üretici adeta cezalandırılıyor."
CHP'li Koray Eren: "Üretici Desteklenmezse Gelecek Yıllar Kiraz Bulunmayacak"
CHP Denizli Büyükşehir ve Çivril Belediye Meclis Üyesi Koray Eren ise üreticilerin maliyetler nedeniyle tarımdan uzaklaşmaya başladığını söyledi.
Eren, "İstanbul'da, İzmir'de, Ankara'da vatandaş meyve beklerken Çivril'de çiftçi maliyetler nedeniyle ağaçlarını kesmek zorunda kalıyor. Bu durum önümüzdeki yıllarda ya kiraz fiyatlarının çok daha yükselmesine ya da piyasada kiraz bulunamamasına neden olacak. Tarım politikalarının yeniden gözden geçirilmesi, üreticinin desteklenmesi ve ürünlerin hak ettiği değerden alınmasını sağlayacak düzenlemelerin hayata geçirilmesi gerekiyor." dedi.
